گیاهان دارویی

آشنایی با گیاه تلخه

تلخه

تلخه (Russian knapweed) گیاهی است چند ساله، تلخ مزه و جزو گیاهان هرز صیفی کاری ها، باغ‌ها و زمین‌های بایر است. این  دارای ریشه راست و عمیق است.

ارتفاع آن گاهی به نیم متر می‌رسد.

ساقه‌های تلخه راست و حاوی انشعابات متعددی است و انتهای ساقه به گل آذین تخم مرغی شکل ختم می‌شود که رنگ آن صورتی یا بنفش است.

روی برگ‌ها و ساقه‌ها کرک‌های نرمی به رنگ خاکستری وجود دارد. رستنگاه این گیاه  اطراف تهران – کرج – کردستان – خراسان و بسیاری از نقاط است.

 

نام‌های دیگر این گیاه؛ تلخ بیان، تلخ بن، سوخورا، مامکه، مامکه سفید، قورِزَه، تلخک و بوزونداک است.

تغذیه طولانی مدت از این گیاه در حیوانات نک سمی موجب شکل‌گیری بیماری برگشت‌ناپذیر مغزی به نام انسفالومالاسی نیگروپالیدال (Nigropallidal encephalomalacia) می‌شود که در آن ناحیه نیگروپالیدال مغز نرم شده و از بین می‌رود.

تخریب این قسمت موجب از بین رفتن توانایی دام برای جویدن غذا می‌شود. رخداد این بیماری از ایالات متحده آمریکا – آرژانتین – استرالیا گزارش شده‌است.

 

سیر تا پیاز گیاهی تلخ مزه به نام تلخه +خواص درمانی

ویژگی‌های گیاه تلخه

تلخه گیاهی است دولپه‌ای و از خانواده کاسنیان، که برگ‌های ساده، بدون پایه، و رنگ سبز آن به دلیل وجود کرک متمایل به خاکستری شده‌اند. شکل برگ‌های ناحیه تحتانی ساقه باریک و کشیده و حاشیه آن‌ها دندانه دار است، ولی برگ‌هایی ناحیه فوقانی معمولاً کوچکترند و شکل آن‌ها هم بر خلاف برگ‌های پایینی درشت و فاقد دندانه است.

ساقه تلخه طویل و انشعابات آن از سطح خاک شروع می‌شود و تباحدی روی خاک می‌خزد.

گل‌آذین این گیاه مرکب (کاپیتول) است.

 

کاپیتول‌ها تخم مرغی شکل و معمولاً از کاپیتول گل گندم کوچکترند. هر یک از آن‌ها از چندین گلچه صورتی رنگ، که ظاهراً با هم مشابه هستند، تشکیل یافته‌است. هر کاپیتول به وسیله برگه‌های اصلی و فرعی سخت پوشیده شده‌است.

گلچه‌های تلخه نیز مانند سایر گیاهان این تیره دارای تخمدان تحتانی است. هر یک از گلچه‌ها پنج گلبرگ دارد که به یکدیگر پیوسته‌اند و جام لوله‌ای شکلی را به وجود می‌آورند.

نافه نیز از پنج پرچم تشکیل شده که میله‌های آزاد دارد و به جدار گلچه متصل است. بساک آن‌ها به هم پیوسته‌است و خامه مادگی از داخل آن عبور می‌کند.

میوه تلخه آکن و از یک خانه تشکیل شده‌است که داخل آن یک دانه آزاد وجود دارد.

خواص‌های دارویی گیاه تلخه

۱. برگ‌های این گیاه مانند برگ سنا ضد یبوست است.

۲. برای ناراحتی‌های معده از این گیاه می‌توان استفاده کرد.

۳. برای جلوگیری از ترشحات زیاد کیسه صفرا از جوشانده سرشاخه‌های ریشه جوان این گیاه استفاده شود.

۴. دانه این گیاه سمی است با احتیاط مصرف شود.

۵. جهت ترشحات سفید و زرد مهبل خانم‌ها و قطع ترشحات عادت ماهانه از گل‌های نارس و غنچه‌های نوع سوخورای ژاپنی این گیاه می‌توان استفاده کرد.

۶. برای قطع و خروج اخلاط خونی ریه از دم کرده غنچه‌های این گیاه می‌توان استفاده کرد.

۷. جهت کاهش فشارخون از جوشانده گل‌های خشک سوخورای ژاپنی می‌توان استفاده کرد.

۸. جهت جلوگیری از خونریزی بواسیر و زخم‌های روده‌ای از دمکرده گل‌های سوخورای ژاپنی می‌توان استفاده کرد.

۹. میوه این گیاه کرم‌ کش و ضد باکتری می‌باشد.

۱۰. جهت تسکین درد دندان برگ‌های این گیاه را ساییده روی دندان بگذارند.

۱۱. به علت سمی بودن این گیاه باید تحت نظر پزشک مصرف شود.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن